Este venres d\u00eda 15 de marzo de 2019 ter\u00e1 lugar a quinta e \u00faltima Barferencia do ano na Guarda, en concreto falarase sobre \u00abCastelo de Santa Cruz: 350 anos do fin da Guerra de Restauraci\u00f3n na Guarda\u00bb a cargo de Rebeca Blanco Rotea.<\/p>\n
Esta \u00e9 a \u00faltima Barferencia do ciclo 2018-19 e ter\u00e1 lugar \u00e1s 20:30h na Cafeter\u00eda Marbella , onde os asistentes co\u00f1ecer\u00e1n como foi o paso deste recinto fortificado en pleno centro da Guarda tras a Guerra de Restauraci\u00f3n Portuguesa e o seu paso de fortificaci\u00f3n a elemento patrimonial.<\/p>\n
En palabras de Rebeca Blanco Rotea, a fortaleza de Santa Cruz \u00e9 a fortificaci\u00f3n galega de \u00e9poca moderna conservada no extremo m\u00e1is suroccidental de Galicia, e formou farte do sistema defensivo galego que protex\u00eda as poboaci\u00f3ns e o territorio situado a este lado do Mi\u00f1o, a\u00ednda que caeu en manos portuguesas en 1665, onde se mantivo ata a firma do tratado de paz de Lisboa en 1668.<\/p>\n
Santa Cruz formaba parte dun conxunto maior que controlaba esta zona da fronteira (un conxunto formado pola Atalia da Guarda, a bater\u00eda de Camposancos, o garita do Monte Torroso, o facho de Santa Trega), protexendo a vila da Guarda dos posibles ataques dende o norte e o oeste, e os diferentes accesos \u00e1 mesma, ven fosen por terra, por mar ou polo r\u00edo.<\/p>\n
Constru\u00eddo entre 1662 e 1664, \u00e9 atribu\u00eddo aos irm\u00e1ns Carlos e Fernando Grunnenberg (Garrido 1989: 116, Cobos e Castro 2005: 86), responde aos principios da fortificaci\u00f3n abaluartada caracter\u00edstica da Idade Moderna. Presenta unha planta romboidal, con catro baluartes nas esquinas, e medias l\u00faas que defenden as corti\u00f1as entre baluartes, todo elo rodeado por cami\u00f1os abertos e fosos. En 1665, pasa a mans portuguesas, unha vez ocupada a vila e capitulado o gobernador.<\/p>\n
A partir do tratado de 1668, a fronteira mantense nun estado relativo de paz, mais mant\u00e9\u00f1ense as prazas principais, mentres segue o proceso construtivo nalgunhas delas, fundamentalmente as grandes fortificaci\u00f3ns permanentes. Outras fortificaci\u00f3ns destr\u00faense, e unhas terceiras fanse de nova planta, como no caso da do Forte de San Lourenzo.<\/p>\n
Santa Cuz ser\u00e1 un deses fortes que se mante\u00f1en no tempo, en poder do Estado Espa\u00f1ol ate 1860 momento no que se vende por parcelas en subasta p\u00fablica, e foi adquirido por varios propietarios como D. Juan Puebla ou D. \u00c1ngel Gonz\u00e1lez Sobrino, quen restaurou as murallas, modernizou a zona interior e habilitou outros sectores para cultivo. Na barferencia analizaremos esta etapa, dende o 1668 at\u00e9 a actualidade, en concreto, xaneiro do 2016, momento no que se abre o espazo ao p\u00fablico e se destinan os edificios interiores a un pequeno centro de interpretaci\u00f3n, que cont\u00e9n unha pequena exposici\u00f3n e est\u00e1 destinado tam\u00e9n \u00e1 elaboraci\u00f3n de talleres. Revisaremos como o forte sufre un proceso similar ao doutras fortificaci\u00f3ns galegas que perden agora a s\u00faa funci\u00f3n como fortaleza e comezan a sufrir un proceso de esquecemento da s\u00faa memoria que vai, en parte, aparellado \u00e1 transformaci\u00f3n urbana que viven as nosas cidades e vilas dende a partir da segunda metade do s\u00e9culo XIX e, sobre todo, no s\u00e9culo XX momento en que este pasa a formar parte do Patrimonio galego como monumento e Ben de Interese Cultural, con todo o que esta figura conleva. Xa no s\u00e9culo XXI o forte pasa por un proceso de patrimonializaci\u00f3n que remata na s\u00faa recuperaci\u00f3n por parte das administraci\u00f3ns p\u00fablicas, pola s\u00faa recuperaci\u00f3n e posta n valor, proceso que tam\u00e9n analizaremos na barferencia.<\/p>\n
Ao remate desta Barferencia Rebeca Blanco Rotea explicar\u00e1 o proceso polo cal o Castelo de Santa Cruz pasa de ser un s\u00edmbolo da defensa dun territorio, a ser un elemento patrimonial cuxa funcionalidade vai depender de moitos factores, nos que interve\u00f1en, s\u00faa vez, moitos axentes. Esa nova identidade poder\u00e1 ter diferenes vertentes, convert\u00e9ndose as\u00ed agora o forte en referente identitario, patrimonial, cultural ou social.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Este venres d\u00eda 15 de marzo de 2019 ter\u00e1 lugar a quinta e \u00faltima Barferencia do ano na Guarda, en concreto falarase sobre \u00abCastelo de Santa Cruz: 350 anos do fin da Guerra de Restauraci\u00f3n na Guarda\u00bb a cargo de … <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":17314,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[34,43],"tags":[226,1602,320,1146,1749],"class_list":["post-17313","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-cultura","category-patrimonio","tag-a-guarda","tag-barferencia","tag-castelo-de-santa-cruz","tag-patrimonio","tag-rebeca-blanco-rotea"],"yoast_head":"\n